Archives
now browsing by author
भुक्तपुरको सम्झनामा (पहाडी लोकलय र शब्दमा)
-केवलमान सुनुवार
जन्म दिने आमाबाबु शिक्षा दिने गुरु
भक्तपुरको सम्झनामा लेख्न गरे शुरु ।
हातैमा चाइनीज घडी सिसा फुटी जानु
भेट होला वर्षदनमा माया मारी जानु ।
केरा पाके लामालामा आपपाके पहेँला
भक्तपुरको प्यारो माया के भनी बाडौंला ।
दूधको मसी सुनको कलम लेखी लेखिदैन
भक्तपुरको प्यारो माया कहिल्यै विर्सर्ीीनर ।
जनता बसे उच्चतिर पल्टन बसे काख
माया छ झट्का कुन सम्झना छ लाख ।
नेपाल बत्तीस धारा, पानीको तुरुक्क
भक्तपुर सम्झेको बेला रुन आउँछ धुरुक्क ।
काग बासे नमिठो लाग्ने कोइली बोले मिठो
घर जाउँला हाँसीखेली आइज दशैं छिटो ।
आगो लागे रामचन्द्र पछि लागे सीता
हाँसी रहे एक भक्तपुर अहिले हुन्छु विदा ।
सभ्य बनौं सभ्यताको परिचय दिऔं ।
आफ्नो मातृभाषालाई लोप हुनबाट बचाऔं
नेल कोइँच पिकनिक लाइँसिबा
पोःके शेः वाल-शा जाइँ-सिबा
नेल-लिकालि ग्लुम-ना ताइँसिबा
बर माला रेल-चा ताइँसिबा ।
……………………..
प्राप्चा, ओखलढुंगा
हाल
नयाँ मनहरा, दुवाकोट ९
भक्तपुर
सिंहदरबार भत्काएर नयाँ बनाउनुपर्छ : कुमार लिङदेन
संघीय लिम्बुवान पार्टीका अध्यक्ष कुमार लिङदेनले सिंहदरबार र नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठान भत्काउनुपर्ने बताएका छन् । प्रज्ञा प्रतिष्ठानलाई भत्काउनुपर्छ’ शुक्रबार काठमाडौंको खुल्ला मञ्चमा आयोजित २२ दलको विरोधसभामा लिङदेनले भने-‘ताप्लेजुङका जनताको समस्या नसुन्ने र अलैंचीको करमात्रै उठाउने सिंहदरबार भत्काएर नयाँ सिंहदरबार बनाउनुपर्छ ।’ अरुण पूर्व लिम्बुवान स्वायत्त राज्य नभए आन्दोलन गर्ने लिङदेनले बताए । लिम्बुवान दिँदा देश नटुक्रिने दाबी गर्दै उनले भने, ‘लिम्बुवान सदा सदा नेपालमा रहन्छौं । हामीले बनाउने लिम्बुवान सबै जातजातिको साझा लिम्बुवान हुनेछ ।’ सिंहदरवारले लिम्बुवानलाई अस्वीकार गरे आफूहरुले पनि सिंहदरवारलाई नमान्ने उनले बताए ।
कांग्रेस र एमालेले समानुपातिक निर्वाचन प्रणालीलाई अस्वीकार गरेकोमा लिङदेनले आपत्ति जनाए । ‘कांग्रेस र एमालेले समानुपातिक काटेर जान्छ भने यो देशमा विद्रोह हुनेछ,’उनले भने, ‘त्यो विद्रोह लिम्बुवानबाटै द्वन्द्व सुरु हुन्छ ।’ एमाओवादी, मधेसवादी र जनजाति पार्टीहरुको सहभागितामा आयोजित विरोधसभामा लिङदेनभन्दा पहिले बोलेका परशुराम तामाङले संविधानसभाभित्र मात्रै होइन, बाहिरका शक्तिको पनि सहमति लिनुपर्ने बताए । तामाङले संसद छाडेर सडकमा आउन मोर्चाका नेताहरुलाई आग्रह गरे । Read More
सुनुवार सेवा समाज कतारको तेश्रो साधारण सभा सम्पन्न
भानु सुनुवार
दोहा, कतार । सुनुवार सेवा समाज कतारको तेश्रो साधारण सभा १७ अक्टोवर शुक्रबारका दिन इस्लामिक संग्राहल कर्निस दोहामा सम्पन्न भएको छ । “सम्पूर्ण कोइँच सुनुवारहरुको चाहना, जाति धर्म भाषा र संस्कृतिको संरचना” भन्ने मूल नाराका साथ कतारमा स्थापित सुनुवार सेवा समाज कतारको तेश्रो साधारण सभाले नर बहादुर सुनुवारको अध्यक्षताका ११ सदस्यीय कार्य समितिको चयन गरेको छ । जस अन्र्तगत प्रथम उपाध्यक्ष सायमुल सुनुवार, द्धितीय उपाध्यक्ष हेम सुनुवार, महासचिव निर बहादुर सुनुवार, सचिव अर्जुन सुनुवार, कोषाध्यक्ष राजु मुखिया, सह–कोषाध्यक्ष बिर बहादुर सुनुवार, सदस्यहरुमा पदम बहादुर सुनुवार, लालमाया सुनुवार, अनिता सुनुवार र तोरण सुनुवार निर्विरोध निर्वाचित भएकाछन् ।
नर बहादुर सुनुवारको सभापत्विमा आयोजित कार्यक्रयमा नेपाल प्रवासी आदिवासी जनजाति महासंघ कतारका द्धितीय उपाध्यक्ष सियाराम चौधरीको प्रमुख आतित्थ्य, सुसेस कतारका प्रमुख सल्लाहाकार पुरुषोक्तम सुनुवार, सुसेस पूर्व अध्यक्ष किशोर सुनुवार, किरात याक्थुङ्ग चुम्लुङ्गका अध्यक्ष लोकेन्द्र तुम्रोक र किरात राई यायोक्खा शाखा कतारका अध्यक्ष अमृत राईको विशेष आतित्थ्य, महिला समाज कतारका अध्यक्ष रेखा राई, किरात राई यायोक्खाका प्रमुख सल्लाहाकार धीरज चाम्लिङ्ग, संघिय लिम्बुवान समाज कतारका उप–महासचिव डम्वर लिवाङ्ग र पत्रकार तिल बिक्रम थेवेको आतित्थ्यमा सम्पन्न भएको थियो ।
कार्यक्रममा बिभिन्न समयमा समाजलाई योदान दिनुहुने कोइँच सुनुवारहरुलाई कदर पत्र प्रदान गरेर सम्मान गरिएको थियो । उपस्थित अतिथि, विशेष अतिथि र प्रमुख अतिथिहरुले कार्यक्रमको सफलताका लागि शुभकामना मन्तव्य राखेका थिए । कार्यक्रमका सभापति नर बहादुर सुनुवारले कार्यक्रम सफल बनाउन अहोरात्र परिश्रम गर्ने समाजका सदस्य लगाएत उपस्थित सबैमा आभार सहित धन्यवाद ज्ञापन गरे । कार्यक्रम समाजको महासचिव निर बहादुर सुनुवारले संचालन गरेका थिए ।
ध्यानाकार्षण पत्र बुझाइयो ।
विवेक सुनुवार
भदौ ५, काठमाडौं । आदिवासी जनजाति कोइँच सुनुवारको हक अधिकार संरक्षण गर्न नेपालका आदिवासी जनजातिहरु सक्रियरुपमा सरकारलाई दबाब सिर्जना गर्न नसकेको विषयमा सुनुवार सेवा समाजले नेपाल आदिवासी जनजाति महासंघलाई ध्यानाकार्षण पत्र बुझायो । सुनुवार सेवा समाजका अध्यक्ष मनप्रसाद सुनुवारले आदिवासी जनजाति महासंघका अध्यक्ष नगेन्द्र कुमाललाई महासंघको कार्यकक्षामा ११ बुँदे ध्यानाकार्षण पत्र बुझाउँदै भन्नु भयो ः अहिले बहुसंख्याक आदिवासी जनजातिको संस्था जी एट ले अल्पसंख्याक आदिवासी जनजातिको हक अधिकार सुनिस्चित गर्न नसकेको आरोप लगाइरहेको अवस्थामा नेपाल आदिवासी जनजाति महासंघले तत्काल सुनुवार सेवा समाजको ११ बुँदे ध्यानाकार्षणलाई कार्यान्वयन गरि ठूला र साना वीचको शीत युद्धलाई अन्त गर्नु पहिलो प्रथामिकतामा राख्न अनुरोध छ । Read More
छुचुन्दरके सरमे चमेलीके तेल : विश्व आदिवासी जनजाति दिवस सम्पन्न
सुनुवार डट ओ आर जी समाचारदाता ।
आदिवासी दिवस, खुलामञ्च । ब्रिजीङ द ग्याप : इम्प्लीमेन्टेशन अफ राइट्स अफ इण्डिजीनअस पिपल्स नारासहित विश्वभरी मनाइएको आदिवासी दिवस नेपालमा पनि विभिन्न परम्परागत झाँकी सहित आदिवासी जनजाति दिवस मनाइयो । नेपाल आदिवासी जनजाति महासंघको आयोजनामा प्रत्येक वर्ष नेपालमा आदिवासी दिवास भव्य रुपमा मनाउँदै आउने गरिए अनुसार आजको आदिवासी दिवसको उपलक्ष्यमा आयोजित विशेष कार्यक्रमको उद्घाटन उपप्रधान तथा संघीय मामिला तथा स्थानीय मन्त्री प्रकाशमानसिंहले चार जात छत्तीस वर्णको साझा पूmलवारी भएको हुँदा सोही अनुसार अव बन्ने संविधान एक वर्षमा बन्ने बताउनु भयो ।
नेकपा एमालेका प्रतिनिधिले नेपाल वहुल जाति, भाषा, धर्मको राज्य भएको हुँदा वहुल पहिचान हुने संविधान आउने बताए भने फोरम अध्यक्ष उपेन्द्र यादवले आदिवासी जनजाति र मधेशीहरुको पहिचान सहितको संविधान नआए देशमा शान्ति स्थापना हुन नसक्ने र पुनः एक पटक राज्य ¬¬¬द्वन्द्वमा फस्ने बताउनु भयो । विभिन्न अन्य पार्टी, सभासद तथा सदस्य र सम्बन्धन प्राप्त संस्थाहरुको प्रतिनिधिहरु उपस्थीमा विभिन्न आदिवासी जनजातिको परम्परागत नृत्य समेत प्रस्तुत गरिएको थियो ।
वल्लो किरात ः जिन्दावाद, आदिवासी जनजाति ंएक हौं । पहिचान सहितको संविधान जारी गर जस्ता नारासहितको झाँकी दिउँसो १२ बजे शान्ति बाटिका हुँदै पुतली सडक, सहिदगेट भएर खुलामञ्चमा पुगी सभामा परिणत भयो । सो कार्याक्रममा सुनुवारहरुको उल्लेख्य उपस्थति रहेकको छ ।
संविधानसभामा आदिवासी जनजातिको हक अधिकार वाहुन क्षेत्रीहरुले सुनिस्चित गर्न तयार नभएको हुँदा आन्दोलनको विकल्पा नभएको भन्दै पूर्वआदिवासी सभासद ककसका अध्यक्ष्य श्री इन्द्रबहादुर गुरुङले खस बाहुन छुचन्द्र जस्तो रहेको टिप्पणी गर्नुभयो । जुनसुकै पार्टीमा क्षेत्री वाहुनको एक छत्र शासन भएको भन्दै क्षेत्री बाहुनलाई जतिसुकै उपकार र माया दया गरे पनि नसुध्रिने बताउनुु भयो । ‘छुचुन्दरके शिरपे चमेलीके तेल’ हिन्दी उखान उद्घृत गर्दै खस बाहुन रिजाउनतिर कुनै पनि आदिवासी जनजाति नलाग्न पनि अनुरोध गर्नु भयो ।
आदिवासी जनजातिको आडान पहिचानसहितको संघीय संविधान मूल नारा सहित सप्ताहव्यापी कार्यक्रम आज सकिएको छ । कार्यक्रममा विभिन्न आदिवासी जनजातिको ३ मिनेट नृत्य देखाइनुको साथै आदिवासी खेलकुद तथा अन्य कार्यक्रमका सहभागी तथा खेलाडीहरुलाई प्रमाण पत्र वितरण समेत गरियो ।
ख्युःरा
– कोइँच बु काःतिच
यति रिस उठी रा छ कि अहिले –
चोक, गल्ली, चिया पसल र चौतारीमा
देश बनाउने सुन्दर सपना बुन्न
अविरल बौद्धिक वेश्यवृत्ति गर्नुहुने श्रद्धेय महानुभावहरुसँग ।
रिङ–ने दा,
यति रिश उठी रा छ कि अहिले
यति रिस उठी रा छ –
जसको आफ्नो पछाडि चार जना मान्छे जम्मा पार्ने छाँट छैन
जसको अगाडि चार वित्ता हिडेर जानुपर्दा सकस खप्ने आँट छैन
जसले आफ्नो आकार प्रकार र तौलको हेक्का राखेको छैन
जसले सानो र ठूलो आयतन वीचको भेद चाखेको छैन
जसले अगेनामा आगो बालेर पाङ्दुरे रोटी डामेको छैन
जसले देश, काल, समय र परिवेशलाई छाँमेको छैन
जो खुला आकाशमुनि भोको पेट एक रात सुत्न सक्दैन
जो नियालेर आफ्नो र अर्काको धराताल छुटाउन सक्दैन
बेकाम्म,
खोपडीमा सापटी गिदी फत्फत् चेँख्ला खामे फत्फताउँछ
चोक, गल्ली–गल्ली, चिया पसल र चौतारी निर्लज्ज सक्सकाउँछ
त्यस्ता महामहिमहरुका
बढो धुमधामको चर्काचर्की, बेतोडको घम्साघम्सी
वाध्यताले अन्तहीन लोसे कुस्तीको रमिते बन्नु पर्दा । Read More

